het thuisgevoel

Bij ons thuis
In Brabant waar ik ben opgegroeid spreken we over ‘ons thuis’, ‘ons moeder’, enz. Dat woordje ‘ons’ draait om een thuisgevoel dat moeilijk in woorden uit te leggen valt. Je voelt je geborgen, je hoort er bij, het voelt veilig en vertrouwd. We verstaan elkaar in het Brabants dialect, dat zelfs per dorp verschillend is. En hoe emotioneler we zijn, hoe meer dialect te horen valt.
In dit omsloten samenzijn schuilt het gevaar van afgrenzen, het woord ‘wij’ in brede zin wordt dan mogelijk vergeten. Hoeveel ruimte is er van ‘ons’ om onszelf open te stellen voor anderen.

Open of gesloten
In het dorp van mijn moederstaal werden mensen uit de stad ‘import’ genoemd. Ik ben in de zestiger jaren opgegroeid. Toen speelde verzuiling nog een grote rol. De protestanten, de katholieken, de heidenen zelfs. Allemaal met een eigen voetbalclub, tv-zender, school, krant, enz. Deze verticale zuilen zijn verleden tijd. Nu ligt via het world-wide-web de hele wereld voor ons open. Dit betekent niet dat we ons automatisch openstellen voor elke persoon of groepering. Wel kunnen we onszelf openstellen voor de innerlijke stille ruimte in onszelf waar alles wat er is vanzelf wordt toegelaten. Je beweegt mee met wat zich aandient.

Non-verbaal verstaan
Als mijn familie bij elkaar is wordt er verbaal niet zoveel echt uitgewisseld. Dat gebeurt wel in kleine kring. Aan de lange eettafel waar we liefst schouder aan schouder voorovergebogen bij elkaar zitten, wordt druk gepraat. Er wordt volop en vaak luidkeels door elkaar gepraat en veel gelachen. Daar geniet ik enorm van, dat voelt zo vertrouwd. Tegelijkertijd voelen, horen en zien we elkaar echt wel. We lezen elkaars gemoed, herkennen ‘nestgeuren’. Daar hebben we niet meteen tekst voor nodig. Aan zo’n samenzijn ‘bij ons thuis’ kan ik me laven terwijl het voor een ander wellicht overkomt als een luidruchtige chaos.

Thuisgevoel in je lijf
Intussen woon en werk ik bijna twintig jaar in Amsterdam met de Amstel voor de deur. Deze rivier is intussen net zo eigen als de Maas. In de doorgaande beweging van vrijheid & verbinding, geniet ik hier in de stad vooral van de vrijheid. Het keurslijf van vroeger, als dat er al was, knelt niet langer. Iedereen kan ruimte nemen om -ook in contact met anderen- in vrijheid keuzes te maken. Intussen weet ik dat dit evengoed in een dorp kan als je trouw bent aan jezelf. De omgeving is hooguit een spiegel. Door bewust aanwezig te zijn in je stille midden krijg je steeds meer een gevoel van basiszekerheid. Denk maar aan een duikelaartje dat -wat er ook gebeurt- steeds weer in het midden terugveert. Hoe meer veiligheid je in je jeugd hebt ervaren hoe meer je durft te vertrouwen op je innerlijke thuisbasis. Ook als je vroeger affectieve bevestiging hebt gemist kun je alsnog stevigheid ervaren waar je op kunt vertrouwen.

Stoppen-zitten-voelen
Ik noem mijn binnenste mijn veilige haven van waaruit ik de wijde wereld in trek en veilig terugkeer. Door stevig op je billen te zitten en te verwijlen bij wat je lichaam te vertellen heeft neem je afstand van de schijnveiligheid van mentale controle. Door te stoppen, te gaan zitten en te voelen beleef je je zelf met lichaamssensaties en gevoelens voluit in het moment. En ik hoor dagelijks van mensen dat juist het contact met hun basis na enige tijd moeiteloos innerlijke rust brengt. Het moeilijkst hiervan is voor de meesten dat je er totaal niets voor hoeft te doen. Vergelijk het met een glas troebel appelsap. Door het te laten staan zakt de droesem vanzelf geleidelijk naar de bodem. Je gaat meer en meer vertrouwen op de veiligheid en rust in je zelf. Op je eigen thuisbasis.

podcast over haptotherapie

te gast bij esther en marcel voor de opname van een podcast over haptotherapie

https://www.buzzsprout.com/269748/7459174

Opname podcast over haptotherapie

Collega-haptotherapeut Esther Molenaar www.haptotherapie-esther.nl maakt interessante en leerzame podcasts over haptotherapie. Vorige week mocht ik aanschuiven voor zo’n interview naar aanleiding van het boek ‘ONDERBROKEN | contact met je wijze lijf’ dat ik schreef. De podcast kun je als je wilt beluisteren via bovenstaande link.

Verhalen over …

Een uur lang kreeg ik vragen van Esther die de kern van het boek raken.
Ook lazen we om beurten een praktijkvoorbeeld van een client voor. Onderwerpen die onder meer aan bod komen zijn:

  • haptotherapie; wat is dat?
  • de lijfelijke woning als metafoor
  • basisgevoel van liefde en vertrouwen
  • natuurlijke eigenheid
  • kompleet menszijn en
  • affectieve bevestiging.

Klinkt misschien allemaal nog vaag. Het is via deze podcasts mogelijk begrippen over gevoel en gemoed te verduidelijken. En mogelijk helpt het luisteraars meer thuis te raken in hun eigen gevoelsleven. Hopelijk zijn Esther en ik daar in geslaagd. Op het eind van het gesprek hoor je ook wat het schrijven van het boek mij heeft gebracht.

Ik wens je veel luisterplezier en natuurlijk zijn je reacties welkom.

van harte nabij

Knuffeltegoed
Kersttijd zonder knuffels van dierbaren. Zonder kerstdiners aan lange tafels met familie en vrienden. Kersttijd op 1½ meter van elkaar. Lijfelijk blijven we uit zorg en solidariteit bij elkaar uit de buurt. Winkels, horeca, sportclubs, theaters, etcetera zijn gesloten. Een bizarre nog nooit vertoonde realiteit.
Wat een uitdaging om ons allemaal zo goed mogelijk tot deze nieuwe realiteit te verhouden. Gelukkig blijf je -wat er ook gebeurt- de baas over je gedachten en je keuzes. En blijf je in de maat die jou past affectief nabij. Een open hart krijgt die anderhalve meter met gemak overbrugd. En met een stevige lijfelijke basis draag je gemakkelijker mogelijkheden & moeilijkheden die het leven nu met zich meebrengt. Bij sommigen grap ik over een boekje waarin ik knuffeltegoed noteer.

Creativiteit & flexibiliteit
Via via hoorde ik dat een man die werkzaam was in de evenementenbranche nu in opleiding is voor psychiatrisch verpleegkundige. En met plezier.
Op zaterdagmorgen zing ik geregeld mee met Zing als Vanzelf via internet. Dirigent Bert heeft inmiddels meer dan 1000 mensen die van uit hun eigen huis in hun eentje meezingen. Zelf heb ik een mini-trampoline aangeschaft om in beweging te blijven nu ik niet roei, veel minder fiets en soms te lui ben om te wandelen. Met het deelnemen aan fluks ontworpen webinars en podcasts kun je heel veel kerstdagen vullen. Zo hebben velen, ieder op haar of zijn eigen manier, toch weer een oplossing gevonden voor aanvankelijk onoverkomelijk problemen. ‘Noodzaak doet bewegen’ leerde ik bij organisatiepsychologie. Dat blijkt keer op keer waar.

Geen openbare boekpresentatie
Al eerder schreef ik over het boek dat ik schreef en deze week is verschenen. De geplande boekpresentatie gaat niet door. De gastenlijst kan naar de prullenmand. Niettemin vier ik graag dit heuglijk feit. Op een organische manier dienen zich nieuwe mogelijkheden aan. Met een tweetal gasten is er volle aandacht voor het boek ONDERBROKEN | contact met je wijze lijf. Ik noem het mini-boekpresentaties met twee gasten tegelijk. Dat blijkt een fantastisch alternatief. En via social media kan dag en nacht gedeeld en uitgewisseld worden. Het was even schakelen en nu heb ik er helemaal vrede mee. Ik tel van harte mijn zegeningen.

Praktijk geopend, tenzij…
Als het jou past en als je geen klachten of symptomen hebt, ben je welkom voor haptotherapie. De begeleiding zal flink aangepast zijn op basis van de Rivm-richtlijnen. Blijft een beetje behelpen in ons aanraak-beroep. Als je twijfelt of het verstandig is om te komen, neem dan vooraf telefonisch contact met me op. Ik doe dat omgekeerd ook. Haptotherapie valt onder de (para)medische (contact)beroepsgroepen die mogen blijven werken. De praktijk is helemaal gesloten van 21 december tot en met 6 januari 2021. Ik wens je sterkte als dat nodig is en een zo plezierig mogelijke kersttijd.


‘ik wil van dat eeuwige schuldgevoel af’

Last van schuldgevoel
Bovenstaande verzuchting van een client vormt de inspiratie voor dit blog. Als je last hebt van schuldgevoel zit je geweten je in de weg met een akelig gevoel over iets wat je wel of niet hebt gedaan. Dit feit kun je niet meer terugdraaien. Wat gebeurd is, is gebeurd. Je voelt je ellendig omdat je meent dat je tekort geschoten bent of denkt dat je iemand schade hebt berokkend. Of gewoonweg omdat je het goed hebt en je schuldig voelt ten opzichte van anderen die het op het oog minder goed hebben. Misschien ga je hierdoor deze persoon of die situatie wel uit de weg.

Mijn geweten speelt me parten
Irreëel schuldgevoel ontstaat omdat je jezelf tot iets verplicht hebt, wat je niet waar hebt kunnen maken. Je kunt jezelf wel voor je kop slaan of de haren uit je hoofd trekken. Je voelt zoveel narigheid over jezelf dat je amper rechtop durft te lopen. Met schuldgevoel richt je je boosheid -uit angst voor confrontatie met de ander- op jezelf. Je voelt je buitengewoon verantwoordelijkheid voor alles en iedereen. Je lijdt aan schuldgevoel omdat je in strijd handelt met wat je volgens jou hoort te doen.

‘Ik moet altijd voor iedereen klaarstaan’. Is dat waar?
Je focus lijkt vooral gericht op het gelukkig maken van anderen en zelfzorg komt daarmee op de tweede plaats. Is dit in de valse hoop dat ze je aardig vinden en niet in de steek laten? Jij kunt niet weten wat voor de ander het beste is. Dat kun je alleen maar zelf weten. En als ik steeds bezig ben, vanuit mijn reddersdrang, jou aandacht te geven wie geeft mij dan aandacht? Irreële gedachten kunnen danig in de weg zitten. Voorbeelden hiervan die schuldgevoel uitvergroten zijn:

  • Ik hoor niet blij of gelukkig te zijn nu hij of zij het zo moeilijk heeft.
  • Ik moet altijd een lieve moeder, zus, vriendin, therapeut, etc. zijn.
  • Ik mag geen nee zeggen, niet boos worden moet de verstandigste zijn.
  • Ik mag mijn talenten niet tonen, dat is zo naar voor mijn collega.

Is dit echt waar? Of ben je zo bang om ‘nee’ te zeggen in de veronderstelling dat je de teleurstelling van de ander niet kunt verdragen. Of omdat je hebt ervaren dat je liefde moet verdienen door goede prestaties of door altijd aardig te blijven. Helaas heb je hier kennelijk te weinig vrijheid in ervaren.

Schuldgevoel verzachten
Schuldgevoel laat zien dat we iets hebben gedaan waarbij we niet trouw waren aan onszelf en waarbij we onszelf en bovendien een ander tekort hebben gedaan. Schuldgevoel wordt vaak gevolgd door spijt. Verlichting van schuldgevoel is mogelijk door alsnog je verantwoordelijkheid te nemen voor dat wat achteraf niet goed voelt. Je wilt zo gauw als het kan de pijn van schuldgevoel verzachten en het weer goed maken door bijvoorbeeld je excuses aan te bieden. Of door te herstellen wat je nog herstellen kunt. Of door iets ongedaan maken te maken of alsnog te doen wat je hebt beloofd. En vooral door je onschuld te zien en jezelf te vergeven.

Zeg maar ja tegen het leven
Bewust ‘ja’ zeggen tegen je behoeften, ook als de ander dat niet plezierig vindt, daar is moed voor nodig. Je bent daarvoor geen verantwoording schuldig. Het betekent dat je luistert naar je lijf en gevoel, in beweging komt en gezonde grenzen stelt. Ook als je vermoedt dat de ander daar niet van gediend is. Dit assertief gedrag is mijns inziens een teken van gezonde zelfzorg en betekent niet dat je handelt tegen de ander. Je maakt juist ruimte voor oprechte verbinding met jezelf en de ander. Je erkent ieders eigenheid en menselijkheid met alle zon- en schaduwzijden die daarbij horen. Dan is sprake van echte ontmoeting van hart tot hart.

relatie als ontdekkingsreis


‘It takes two to tango’
Bij tango komt de beweging vanuit de voeten en draait om hartsverbinding; ingetogen en vol expressie. Een dialoog afgestemd op jezelf en elkaar. Als je je hart volgt, volgt je lijf als vanzelf. Je kunt leidend dansen door duidelijk present te zijn, contact te maken, richting te geven en ruimte te bieden voor de inbreng van je danspartner. Je kunt ook volgend dansen door je vol overgave en verbinding helemaal toe te vertrouwen aan je danspartner. Ook hier geldt, te veel van het goede (leiden of volgen) bevalt meestal niet. Aftastend naar elkaar komt er als vanzelf een vloeiend en wederkerig volgend & leidend dansen met elkaar. Hoe heerlijk voelt dat?

Waar ligt jouw neiging? Wat heeft jouw voorkeur? Zorg je voor mezelf of voor de ander? Te veel, te weinig of precies goed? |Of gaat het vanzelf? Allemaal vragen die ook spelen bij de liefdesdans in relaties.

Affectief contact is de basis van een liefdesrelatie
Een liefdesrelatie is gebaseerd op affectief contact. Relatieproblemen zijn vaak het gevolg van verstoorde affectieve communicatie. Langdurige stagnatie van de affectieve stroom leidt vroeg of laat tot relatieproblemen. Deze verstoring ontstaat vaak geleidelijk en ongemerkt. Zonder bewustwording en onderzoek wordt de verwijdering helaas steeds groter. Bekende haptonomie-onderwerpen spelen daarbij een rol; afstand en nabijheid, verbinding en isolement, harmonie en conflict, controle en overgave, geven en nemen, etc.
Je kunt door zelfreflectie meer bewust worden van je eigen patronen.
In de liefdesrelatie wordt vooral het spanningsveld gevoeld tussen autonomie en verbondenheid.
De voorbije persoonlijke geschiedenis, vooral van ieders gevoelsleven, wordt als een soort ‘stille kennis’ meegedragen. Nog niet helemaal geheelde kwetsuren uit de kindertijd beïnvloeden onbewust het heden totdat deze een stevig litteken hebben. Via relaties krijg je inzicht in deze hechtingspatronen uit het verleden, die juist via de spiegel van je partner aan het licht komen.
De liefdesrelatie zie ik dan ook als de ultieme plek om aan en van elkaar te leren, te schaven, te slijpen en zo met je natuurlijke eigenheid tot groei en bloei te komen.

Relatiepatronen in beweging brengen
De ander willen veranderen is een neiging die we allemaal wel kennen, ik tenminste wel. Dit werkt echter echt niet! Er is geen sprake van moeten, we hebben geen verplichtingen ten opzichte van elkaar. Je raakt door te duwen of door terugtrekking uiteindelijk jezelf en de ander kwijt. Stop met verbeterplannen over en weer. ‘De hand in eigen boezem steken’, geeft uiteindelijk liefdevolle ruimte aan allebei. Je eigen waarheid kunnen, durven en mogen uitleven -in contact met de ander- getuigt van ware liefde.

De eerste stap is dan ook inzicht krijgen in je eigen routinematige overlevingspatronen. Dit is het begin van bevrijding van destructieve patronen, die voortdurend de relatie beïnvloeden.
De tweede stap is besef, ofwel lijfelijk en emotioneel doorvoelen wat er te voelen valt. Wat vertelt je lijf, welke signalen pik je op bij jullie onderlinge non-verbale communicatie?
Tot slot ga je steeds vaker waarneembaar ander gewenst gedrag opmerken, bij jezelf en bij de ander. Er komt meer gelijkwaardigheid, samenzijn vanuit eigenheid.

Verbeter je relatie, begin bij jezelf
‘To love oneself is the beginning of a longlife romance’ Oscar Wild
Zelfliefde is de beste basis voor gezonde relaties en vraagt het volgende:

  • Goed voor jezelf zorgen; voor je eigen gemoedsrust, gezondheid en ontwikkeling.
  • Jezelf respectvol bejegenen en je intuïtief gevoel serieus nemen.
  • Je neemt afscheid van please-gedrag en veroordelende (zelf-)afwijzing.
  • Je blijft trouw aan je eigen behoeften en stelt daartoe tijdig en glashelder grenzen.

Als zelfliefde vanzelfsprekend is komt er ruimte voor gelijkwaardig contact. Voor gerichtheid op elkaar en betrokkenheid naar elkaar, voor open communicatie en liefdevol intiem samenzijn. Ik noem dat vrijheid in verbinding. Twee bewegingen die om een dynamisch evenwicht vragen. Te veel vrijheid leidt tot verwijdering. Te veel verbinding kan claimend en benauwend worden. Angst voor verstikking en binding en/of angst voor afwijzing en verlating blijken centrale thema’s. Dit vraagt van beide partners dat ze zich openstellen voor contact. En ook dat ze de betrokkenheid tonen om er voluit voor de ander te zijn.

Je wordt (tijdens de haptotherapie) aangesproken om bewust stil te staan bij je gevoelens en behoeften en deze als dat jou past openlijk te delen. Het perspectief is dat er ruimte komt voor begrip voor elkaar. Voor groei van de wederzijdse vertrouwensbasis. Voor een levendige liefdesband met jezelf en elkaar. Voor lust om elkaar lief te hebben.

Op eigen ervaring gebaseerd
Bovenstaande heb ik met veel vallen en opstaan geleerd. Drie mannen hielden me een stevige spiegel voor, op stap naar een goede relatie, waarvoor ik hen met terugwerkende kracht dankbaar ben. Vanaf mijn 16de had ik een relatie van 20 jaar, daarna een relatie van bijna 10 jaar en sinds mijn 47ste ben ik 19 jaar samen met mijn huidige geliefde. Ik leerde dat mijn relatie er niet is om me gelukkig te maken. Dat zorgt juist voor teleurstelling. Relaties zijn vooral helpend op weg naar bewustzijn en bevrijding van destructieve patronen. Je gaat van een ik naar een wij-context zonder jezelf op te offeren. Relatie-ervaring genoeg om de lessen die ik leerde en waar ik nu de vruchten van pluk door te geven aan anderen. Dit betekent niet dat ik nu geen relatie-perikelen meer ken. Wel dat ik deze veel sneller onderken en in plaats van hem achter het behang te plakken bij mezelf te rade ga. Bewust van feiten en beleving, bewust van gevoelens, bewust van behoeften en uitnodigend naar mezelf en de ander om voor mijn behoeften te zorgen.
Dit laatste is de koninklijke versie. In de praktijk gaat dit bewustwordingsproces meer via omwegen. Steeds trouw aan mijn missie: ‘vrijheid in verbinding’.